Pijn(stilling)

Weeën geven pijn
Tijdens de bevalling krijg je weeën, deze weeën geven baringspijn. Deze pijn kan in je buik in je onderrug of in je benen gevoeld worden. Je lichaam reageert op deze pijn door zelf pijnstillers aan te maken. Deze natuurlijke pijnstillers heten endorfinen en zorgen ervoor dat je minder pijn voelt.

Wat kun je zelf doen?
Het blijkt dat als je tijdens de bevalling goede ondersteuning krijgt je minder pijn voelt, waardoor er minder behoefte is aan pijnbehandeling met medicijnen. Denk goed na wie je bij je bevalling zou willen hebben. Dit kan alleen je partner zijn, maar ook een goede vriendin, je moeder of je zus. De meest effectieve methode om baringspijn te behandelen is een continue ondersteuning tijdens de bevalling, dit leidt ook tot minder langdurige bevallingen. Het blijkt ook dat een huiselijke omgeving leidt tot meer tevredenheid over de bevalling, minder pijnstilling en vaker een spontane bevalling zonder complicaties.

Bereid je goed voor
Bereid je voor door te lezen in boeken, tijdschriften, folders over bevallen. Volg een zwangerschapscursus of bezoek een bevallingsinformatieavond. Een goede voorlichting leidt tot realistische verwachtingen ten aanzien van de duur van de bevalling, de begeleiding en de pijn tijdens de bevalling. Het zorgt dat je straks beter kunt ontspannen waardoor je weer minder last hebt van de pijn. Door onvoldoende voorbereiding kan onwetendheid over de bevalling leiden tot onzekerheid. Angst veroorzaakt spanning en meer spanning geeft meer pijn tijdens de bevalling.

Geboorteplan
Wij doen er alles aan om je goed voor te bereiden op de bevalling en om die zo prettig mogelijk te laten verlopen. Vertel ons dus vooral wat je wensen zijn en waar jij je zorgen over maakt. Dan kunnen we samen met jou een plan opstellen waarbij we voor alle hulpverleners inzichtelijk kunnen maken wat jullie wensen zijn. 

Hoe kun je met de pijn omgaan?

  • Zoek afleiding, let in het begin niet te veel op de pijn. De weeën zijn meestal nog goed te verdragen. Ga zo lang mogelijk door met waar je mee bezig bent. Zoek afleiding, kijk TV, doe een spelletje of andere dingen die je prettig vindt.
  • Probeer allerlei houdingen uit. Bij sterker wordende weeën is het vaak moeilijk om te ontspannen. Ga naar een plek waar jij je prettig voelt en probeer uit in welke houding jij het beste kunt ontspannen.
  • Zorg ervoor dat je het lekker warm hebt. Warmte helpt ontspannen waardoor je minder pijn voelt. Je kunt hierbij denken aan een warm bad of warme douche. Ook een warme kruik tegen je buik of rug kan de pijn verlichten.
  • Positief denken helpt goed. Geloof dat je dit aan kunt, ook jij kunt bevallen. Iedere wee brengt je dichter bij je kindje.
  • Concentreer je op je ademhaling. Door op je ademhaling te focussen ben je minder gericht op de pijn en kun je de weeën beter op vangen. Blijf rustig door je neus inademen en langzaam uitblazen door je mond. Er zijn allerlei verschillende ademhalingstechnieken die je van te voren kunt oefenen op bijvoorbeeld een zwangerschapscursus.
  • Massage van je onderrug of benen kan prettig zijn als de weeën sterker worden. Het leidt je af van de pijn en voorkomt verstijving in de onderrug. Misschien mag er wel helemaal niemand aan je komen en wil je met rust gelaten worden, ook dat is prima.

Geboorte-TENS
De Geboorte-TENS: (Transcutane Electrische NeuroStimulatie) is een apparaatje waarmee je jezelf kleine stroomstootjes geeft. Je bedient het apparaatje zelf en bepaalt zelf hoe sterk de stroomstootjes zijn. Via elektrodes die op je rug geplakt zitten komen de stroomstootjes je lichaam binnen welke een prikkelend of tintelend gevoel geven. Geboorte-TENS neemt de pijn niet weg maar vermindert de pijn bij de meeste vrouwen wel. Het heeft geen schadelijke gevolgen voor jou of je kindje. Je kunt de Geboorte-TENS huren of kopen en wordt soms (deels) vergoed door de zorgverzekering. Kijk op de site voor aanvullende informatie: www.geboortetens.nl.

Jouw bevalling: Hoe ga je om met pijn?
De beroepsorganisatie van de verloskundigen, de KNOV, heeft een voorlichtingsfilm gemaakt waarin je kunt zien hoe je kunt omgaan met pijn en welke pijnbehandelingsmethoden er zijn. Klik hier of op de afbeelding om de film te bekijken.

De KNOV heeft ook drie cliëntenfolders gemaakt. De folders heten: "Jouw bevalling: Hoe bereid je je voor?" "Jouw bevalling: Hoe ga je om met pijn?" en "Jouw bevalling: welke houding past bij jou?" In de folders staat helder beschreven wat je van de bevalling kunt verwachten en kun je alles lezen over pijnstilling. Je krijgt deze folders van ons tijdens de controle met de bevallingsinformatie

Overdracht van zorg in het ziekenhuis
Voor pijnbestrijding met medicijnen moet je altijd naar het ziekenhuis. Reden daarvoor is dat de conditie van de baby goed moet zijn voordat medicijnen worden toegediend. Dit wordt gecontroleerd d.m.v. registratie van de hartslag via minimaal een half uur durend cardiotocogram (CTG). Tevens moet bij toediening van medicijnen voortdurend je hartslag, bloeddruk en ademhaling worden gecontroleerd. Ook de conditie van je kindje moet na het geven van de pijnstilling worden bewaakt. De apparatuur daarvoor is alleen in het ziekenhuis beschikbaar. Als pijnbestrijding krijgt, dienen wij de zorg voor de bevalling helemaal over te dragen aan de gynaecoloog.

Ruggenprik (epiduraal)
Een ruggenprik is een injectie in je onderrug met een combinatie van pijnstillende medicijnen. Bij deze pijnbehandeling heb je geen pijn meer in je onderlichaam. De anesthesist brengt onder plaatselijke verdoving onder in je rug een naald aan. Daarbij moet je je rug bol maken en stil blijven liggen of zitten (ook tijdens de weeën). Via de naald wordt een dun, soepel slangetje in je rug gebracht. De naald gaat er weer uit, het slangetje blijft zitten. Door dit slangetje krijg je tijdens de hele bevalling pijnstillende medicijnen toegediend. Binnen 15 minuten voel je de pijn wegtrekken. Als je een ruggenprik krijgt, dragen we de zorg helemaal over aan de gynaecoloog die de bevalling verder zal begeleiden. Ook bij een ruggenprik wordt eerst de conditie van de baby gecontroleerd door middel van een hartfilmpje. Voor- en nadelen van de ruggenprik kun je lezen in de folder: "Jouw bevalling: Hoe ga je om met pijn."

Pompje met Remifentanil
Remifentanil is een morfineachtige stof die wordt toegediend via een slangetje in de arm (infuus), dat vastzit aan een pompje. Je kunt zelf met een drukknop de hoeveelheid remifentanil bepalen die je via het infuus krijgt. Het pompje is zo afgesteld dat je jezelf nooit te veel kunt geven. 

Injecties met Pethidine
Pethidine wordt toegediend via een injectie in je bil of bovenbeen. Pethidine lijkt op morfine. Het werkt binnen een half uur. Anders dan een ruggenprik neemt pethidine de pijn niet helemaal weg. Het verdooft volgens veel vrouwen wel de ergste pijn. Pethidine werkt 2 tot 4 uur. Vanwege de bijwerkingen voor je kind wordt pethidine niet meer gegeven aan het eind van de ontsluiting en wordt er altijd eerst gedurende een half uur een hartfilmpje van de baby gemaakt. Voor- en nadelen kun je lezen in de folder: "Jouw bevalling: Hoe ga je om met pijn."